4.4/5 (5)

Edward De Bono tarafından bulunan 6 Şapkalı Düşünme Tekniği; yönetici düzeyindeki insanların yaptığı işleri adeta bir ilkokul çocuğu yaklaşımıyla basite indirgeyerek, dünya çapında bir başarıya ulaşmıştır. Bu teknik, düşünce ve önerilerin belirli bir düzen içinde sunulmasını sağlandığından, verimli ve yaratıcı sonuçlar ortaya çıkartmaktadır.

6 Şapkalı Düşünme Tekniği’nin temelinde, düşünceleri altı farklı bakışı simgeleyen farklı renklerdeki şapkaları takarak ya da takmış gibi yaparak analiz etmek ve yaratıcılığı geliştirmek vardır. Şapkanın rengine göre konunun bütün boyutları görülür ve ona göre görüş belirtilir.

6 Şapkalı Düşünme Tekniği Nasıl Uygulanır?

6 Şapkalı Düşünme Tekniğinin uygulanması son derece kolaydır.

  1. Kullanılacak şapkalar renkli kartonlardan veya başka materyallerden hazırlanır.
  2. Karar verilecek konu belirlenir.
  3. Şapkalar sırasıyla takılır veya takılır gibi yapılır. Her şapkanın temsil ettiği görüşler belirtilir.
  4. Tüm görüşleri değerlendirdikten sonra, karar verilir.

6 Şapkanın Temsil Ettiği Karakter ve Roller

Beyaz Şapka (Gerçekçi)

Tarafsız şapkadır. Saflığı, netliği, tartışmasız olarak kabul edilen bilgileri temsil eder. Konu ile ilgili net bilgiler, araştırmalar, ölçümler, kanıtlanmış veriler ortaya konur.

Beyaz şapkaya sorulacak sorular: Hangi bilgilere sahibiz? Hangi bilgiler eksik? İhtiyacımız olan bilgiyi nasıl elde ederiz?

Kırmızı Şapka (Duygusal)

Duygusal, kişisel şapkadır. Bir şeyden niçin hoşlanıldığı ya da hoşlanılmadığı hakkında hiçbir açıklama yapmadan, duyguları ve sezgileri söyleme fırsatı bulur.

Kırmızı şapkaya sorulacak soru: Söz konusu olay, durum, öneri, sorun vb. hakkında neler hissediyorsun?

Siyah Şapka (Kötümser)

Kötümser şapkadır. Olumsuzlukları, riskleri, o kararın alınması durumundaki tehlikeleri temsil eder.

Siyah şapka bir bakıma şapkaların en yararlı olanıdır. Siyah şapka tehlikelere dikkat çeker. Bu şapka zararlı uygulamaların yapılmasını önler. Riskleri ve alınacak kararların neden işe yaramayacağını gösterir.

Siyah şapkaya sorulacak soru: Bu önerinin, projenin bize ne gibi zararları olabilir?

Sarı Şapka (İyimser)

İyimser, yararlar şapkasıdır. Kararın alınması halinde ne gibi avantajlar sağlanacağı ve kararın bütün olumlu yönleri sıralanır.

Sarı şapkaya sorulacak soru: Bu projenin bize sağlayacağı getiriler neler olabilir?

Yeşil Şapka (Yaratıcı)

Yenilikçilik ve yaratıcılık şapkasıdır. Yeşil şapka takıldığında öneriler ileri sürülür, yeni görüş ve öneriler ortaya konur. Karar konusuna ilişkin değişiklikler, yaratıcı ve yeni fikirler ve bugüne kadar düşünülmemiş seçenekler ortaya atılır.

Sarı şapkaya sorulacak soru: Bu konudaki değişik önerilerimiz neler olabilir?

Mavi Şapka (Yönetici)

Serinkanlı durum analizi ve kontrol şapkasıdır. Sonuçların ortaya konduğu şapkadır. Mavi şapka düşünce sürecini gözden geçirmek ve karar vermek için kullanılır.

Ne yapılacak? Niçin yapılacak? Nasıl yapılacak? Kim yapacak? Nerede yapacak? Ne zaman başlayacak ve bitecek? gibi soruların cevapları verilmiş olmalıdır.  Aksi halde tekrar birinci şapkayı giymeniz gerekir.

Unutmayın; düşünmenin en büyük düşmanı karmaşıklıktır, zira karmaşıklık karışıklığa ve sorunlara yol açar. 6 Şapkalı Düşünme Tekniği; düşünme aşamasını basitleştirerek, daha zevkli ve daha etkili bir hale getirmenizi sağlar.

Yazıyı beğendiniz mi?